Không có sản phẩm nào trong giỏ hàng của bạn
Khớp Gối: Cấu Tạo, Chức Năng, Bệnh Thường Gặp và Cách Bảo Vệ Để Tránh Thoái Hóa
11/12/2025
Admin
1. Khớp Gối Là Gì?
Khớp gối là khớp lớn nhất và chịu lực nhiều nhất của cơ thể người. Đây là khớp bản lề nằm giữa xương đùi, xương bánh chè và xương chày, đóng vai trò quan trọng trong việc đi lại, đứng lên – ngồi xuống, chạy, nhảy và giữ thăng bằng.
Do chịu tải trọng lớn và liên tục, khớp gối cũng là bộ phận dễ bị tổn thương, thoái hóa và chấn thương nhất.
2. Vị Trí và Cấu Tạo Khớp Gối
2.1. Vị trí
Khớp gối nằm ở trung tâm chi dưới, nơi kết nối ba trục xương:
-
Xương đùi (Femur)
-
Xương bánh chè (Patella)
-
Xương chày (Tibia)
Vị trí này giúp khớp gối nâng đỡ toàn bộ trọng lượng cơ thể khi đứng hoặc di chuyển.
2.2. Cấu tạo khớp gối
Khớp gối bao gồm nhiều thành phần phối hợp chặt chẽ:
1. Cấu trúc xương
-
Lồi cầu đùi
-
Mâm chày
-
Xương bánh chè
2. Lớp sụn khớp
Sụn bao phủ đầu xương giúp giảm ma sát, giảm chấn và hỗ trợ chuyển động mượt mà.
3. Hệ thống dây chằng
-
Dây chằng bên trong – bên ngoài (MCL, LCL): giữ ổn định khớp khi xoay hoặc xoắn.
-
Dây chằng chéo trước (ACL) và dây chằng chéo sau (PCL): kiểm soát chuyển động ra trước – ra sau, ngăn trượt quá mức.
4. Bao khớp và dịch khớp
Bao hoạt dịch tiết dịch bôi trơn, nuôi dưỡng sụn và đảm bảo khớp vận động trơn tru.
Trong đó, dây chằng chéo trước là bộ phận dễ tổn thương nhất, đặc biệt ở người chơi thể thao.
3. Chức Năng Quan Trọng Của Khớp Gối
Khớp gối đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ thiết yếu:
-
Nâng đỡ trọng lượng cơ thể khi đứng, đi lại, chạy nhảy.
-
Cho phép chuyển động gập – duỗi – xoay nhẹ của chân.
-
Hấp thụ chấn động, giảm lực truyền lên cột sống và hông.
-
Hỗ trợ duy trì thăng bằng trong mọi tư thế.
Khi khớp gối bị tổn thương, khả năng vận động bị suy giảm rõ rệt, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt.
4. Các Bệnh Thường Gặp Ở Khớp Gối
4.1. Thoái hóa khớp gối
Xảy ra khi lớp sụn bị mòn, gây đau, cứng khớp, khó vận động. Bệnh thường gặp ở người lớn tuổi, phụ nữ và người thừa cân.
4.2. Đứt dây chằng chéo trước (ACL)
Một trong những chấn thương phổ biến nhất, thường gặp ở:
-
Người chơi bóng đá, bóng rổ, tennis
-
Người tập gym hoặc vận động mạnh gây xoay gối đột ngột
4.3. Tràn dịch khớp gối
Do viêm, chấn thương hoặc thoái hóa, gây sưng – đau – khó duỗi gối.
4.4. Viêm khớp gối
Bao gồm viêm khớp dạng thấp, viêm bao hoạt dịch, viêm gân bánh chè.
4.5. Rách sụn chêm
Xảy ra do xoay gối mạnh hoặc tai nạn, gây đau nhói và kẹt khớp khi cử động.
5. Ai Dễ Bị Chấn Thương Khớp Gối?
-
Người chơi thể thao cường độ cao
-
Người lao động nặng
-
Người thừa cân
-
Người lớn tuổi
-
Người có thói quen ngồi xổm, leo cầu thang nhiều
6. Cách Bảo Vệ Khớp Gối Hiệu Quả
1. Tránh tư thế gây hại
-
Không ngồi xổm lâu
-
Hạn chế gánh nặng, khiêng đồ nặng
-
Không ngồi gác chéo chân thường xuyên
2. Chọn giày phù hợp
-
Nên dùng giày đế thấp, ôm chân
-
Tránh giày cao trên 3cm vì tăng áp lực lên khớp gối
3. Tập luyện tăng sức mạnh cơ chân
-
Đứng lên – ngồi xuống đúng tư thế
-
Duỗi gối, xoay gối, nâng chân
-
Yoga, pilates, đạp xe nhẹ
4. Giữ ấm đầu gối
Đặc biệt vào mùa đông, tránh để gối lạnh hoặc ẩm ướt gây đau nhức.
5. Vật lý trị liệu khi cần thiết
-
Châm cứu
-
Bấm huyệt
-
Tắm khoáng
-
Điều trị phục hồi chức năng